Nowa Sól się ciągle zmienia. Zmianom ulega także jeden z najbardziej znanych budynków w mieście - Willa Gruschwitzów. Budynek związany w losami i życiem wielu nowosolan. Niedługo, po remoncie, kolejne pokolenia mieszkańców zapiszą sobie w życiu epizod z tą piękną willą. Już od 17.03.2021 r. Muzeum Miejskie przedstawi jej historię na specjalnej wystawie czasowej.


Willa Gruschwitz - Z dziejów budowliPołożony w Nowej Soli przy ulicy Muzealnej 46 budynek od ponad 150 lat obecny jest nie tylko
w przestrzeni architektonicznej miasta, ale także w świadomości wielu pokoleń mieszkańców. Za sprawą swoich użytkowników pełnił ważną rolę w tkance miejskiej i w życiu społecznym. Z nieznanych do końca powodów obiekt nie cieszył się dotąd specjalnym zainteresowaniem historyków sztuki
i badaczy architektury. Na jego temat właściwie tylko wzmiankowano w oficjalnych rejestrach zabytków i przewodnikach turystycznych. Celem niniejszej ekspozycji jest próba ukazania historii tego interesującego obiektu oraz przedstawienia planów jego powrotu do czasów świetności za sprawą projektów rewitalizacji ogrodu i adaptacji budowli na siedzibę Państwowej Szkoły Muzycznej. 

Wzniesiona w połowie XIX wieku willa była siedzibą jednej z najważniejszych rodzin w dziejach miasta do połowy ubiegłego stulecia. Budowniczowie willi – Gruschwitzowie – należeli do elity przedwojennego Neusalz. Właściciele największej fabryki, zatrudniającej kilka tysięcy osób, filantropi, aktywni członkowie miejskich organizacji społecznych, czekają nadal na swojego biografa. Ślady ich aktywnego życia powoli znikają za sprawą postępu technicznego i naturalnych przekształceń architektonicznych miasta. Z pewnością zachowana do dziś willa i otaczający ją ogród, zwany dziś „Parkiem Odry”, pozostaną niedługo jedynymi świadkami ich historii. Poszukując informacji na temat samej rodziny trudno nie oprzeć się wrażeniu, że jej przedstawiciele nie szukali rozgłosu w swojej epoce. Znane archiwalia są raczej skromne na ich temat, a w szczególności tajemnicza wydaje się ich siedziba. Pozostająca przez wiele dziesiątków lat za murem ogrodzenia i w cieniu drzew ogrodu willa, doczekała się ledwie kilku fotografii. Stąd pozyskane przez Muzeum Miejskie w Nowej Soli za sprawą pani Haliny Kloc zdjęcia wnętrz, prezentujące obraz obiektu w latach 20. XX wieku, zasługują na szczególną uwagę. Nieznane dotychczas fotografie stały się także pretekstem do zorganizowania niniejszej ekspozycji. 

Mamy nadzieję, że ekspozycja pozwoli nie tylko poznać historię tego pięknego obiektu, ale także zabierze wielu z nowosolan w sentymentalną podróż do czasów dzieciństwa, spędzonego w pokojach dawnych właścicieli fabryki nici. Miejsca te bowiem w latach 1946-1991 tętniły życiem zakładowego przedszkola. Także później, za sprawą kolejnych użytkowników, budynek służył społeczności lokalnej. Dzisiaj obiekt czeka na remont i życzymy powodzenia wszystkim, którzy w projekt rewitalizacji i adaptacji do nowych celów dawnej willi Gruschwitzów są zaangażowani.  

Wystawa czasowa marzec- maj 2021

Projekt wystawy i opieka kuratorska: dr Tomasz Andrzejewski